Jak bronić się przed nakazem z weksla  – wstęp

Ponieważ większość z weksli występujących w obrocie to weksle in blanco, nasz króciutki poradnik jak bronić się przed nakazem z weksla, skupimy się głównie na tym  jednym rodzaju weksli, i do tego tylko tych będących w posiadaniu pierwotnego wierzyciela.  Wynika to z tego, że materia jest nad wyraz skomplikowana. Chcących pogłębić swoją wiedzę na temat weksli zapraszamy na stronę www.remitent.pl

Przede wszystkim – w momencie podpisywania weksla – warto zadbać o to aby sporządzić tak zwaną deklarację wekslową. Trochę szerzej było o niej w poprzednim wpisie. Jej posiadanie pozwoli na udowodnienie że weksel został wystawiony niezgodnie z naszą wolą. Zdarza się nad wyraz często, że wypełnienie weksla odbiega od warunków zawartych w deklaracji wekslowej. Wówczas możemy bronić się w sądzie takim zarzutem. Ponieważ jednak ciężar dowodu spoczywa na dłużniku, posiadanie takiej deklaracji pozwala na udowodnienie powyższego zarzutu. Warto również zadbać o to, aby na wekslu znalazła się klauzula „nie na zlecenie”, bądź „bez prawa indosowania”. Wówczas obronimy się przed najgorszą możliwą opcją, to znaczy taką, że nasz weksel zostanie wypełniony na zawyżoną kwotę i „puszczony w obieg”, co spowoduje że ilość możliwych zarzutów drastycznie spadnie.

Ile kosztują zarzuty od nakazu zapłaty?

Niestety – zanim będziemy mogli zaskarżyć nakaz w postępowaniu nakazowym z weksla – musimy uiścić opłatę sądową (3,75% kwoty należności głównej). Teoretycznie istnieje możliwość wnioskowania do sądu o jej ograniczenie bądź zwolnienie z niej, ale wydłuża to procedurę. A nakaz w postępowaniu nakazowym ma tą właściwość, że po dwóch od tygodniach od doręczenia staje się wykonalny i powód będzie mógł od razu prowadzić egzekucję komorniczą z majątku pozwanego. Dlatego warto – wraz z zarzutami – złożyć do Sądu wniosek o wstrzymanie wykonalności nakazu zapłaty.

Jakie można wnieść zarzuty do nakazu z weksla?

Zasadniczo istnieją dwa rodzaje zarzutów. Są to zarzuty obiektywne i subiektywne.

Zarzuty obiektywne przysługują przeciwko każdemu wierzycielowi. Właściwie należy je wymienić dla porządku. Są to między innymi zarzuty:

  • braku zdolności wekslowej i zdolności do czynności wekslowych
  • braku legitymacji wekslowej posiadacza weksla,
  • braku należytego umocowania osoby podpisującej za dłużnika,
  • sfałszowania treści weksla,
  • zmiany treści weksla,
  • braków formalnych weksla, skutkujących jego nieważność,
  • przedawnienia.

Zarzuty subiektywne przysługują właściwie tylko wobec pierwotnego wierzyciela, są oparte na stosunkach osobistych z tym wierzycielem. Są to przede wszystkim zarzuty związane z czynnością prawną, będącą podstawą wręczenia weksla, a także między innymi  zarzut podpisu z grzeczności, pozorności indosu, potrącenia, zapłaty weksla, zrzeczenia się roszczenia przez wierzyciela lub zawarcia ugody. Do tej grupy należą również zarzuty związane z wekslem in blanco.

Zarzuty związane z wekslem in blanco

W przypadku weksli in blanco możemy postawić między innymi następujące zarzuty:

  • Wypełnienie weksla in blanco niezgodnie z zawartym porozumieniem dotyczącym treści tego weksla. Musimy tutaj udowodnić – bo niestety ciężar dowodu na nas spoczywa – że istniało porozumienie dotyczące sposobu wypełnienia czy użycie weksla i że druga strona do tego porozumienia się nie zastosowała (na przykład weksel został wypełniony, mimo że wszystkie zobowiązania zostały już spłacone). Nie wystarczy tutaj poprzestać na stwierdzeniu, że nie wiemy skąd wzięła się kwota na wekslu i w związku z tym żądamy oddalenia powództwa. Wymaga to złożenia wniosków dowodowych (na przykład z dokumentów, przesłuchania świadków, przesłuchania stron). Ważna uwaga jest taka, że wszystkie te dowody trzeba złożyć już w pierwszym piśmie. Dowody zgłoszone później nie zostaną już uwzględnione. Skutecznie podniesiony zarzut wypełnienia weksla in blanco niezgodnie z zawartym porozumieniem zasadniczo nie powoduje nieważności weksla, jak też nie uchyla w całości odpowiedzialności wekslowej dłużnika, a jedynie powoduje jej ograniczenie do granic wyznaczonych porozumieniem.
  • Wręczenie weksla jako kaucyjnego lub gwarancyjnego. Tego typu weksle in blanco są najczęściej zabezpieczeniem kredytu czy pożyczki (weksle kaucyjne), bądź też dopiero mogącej powstać wierzytelności wynikającej z umowy (weksle gwarancyjne). Składając zarzuty do weksla kaucyjnego , musimy wykazać że nie było podstaw do jego wypełnienia. Wypełnienie pierwszego typu  weksla i dochodzenie na jego podstawie nakazu zapłaty może nastąpić dopiero wówczas, gdy dłużnik ze stosunku podstawowego, to znaczy kredytobiorca lub pożyczkobiorca, nie wykonuje wynikającego z tego stosunku zobowiązania, polegającego na zwrocie kredytu (pożyczki) wraz z odsetkami.  Gwarancyjny lub kaucyjny charakter weksla in blanco wynika zazwyczaj z porozumienia wekslowego pomiędzy wystawcą weksla a pierwszym wierzycielem.
  • Zarzuty związane ze stosunkiem prawnym będącym podstawą wystawienia weksla gwarancyjnego  lub kaucyjnego. W przypadku weksli wystawionych in blanco dłużnicy wekslowi mogą podnosić zarzuty wynikające z tak zwanego  stosunku podstawowego, to jest zobowiązania, na którego zabezpieczenie został weksel in blanco wręczony. Zarzuty te mogą być wielorakie i wiążą się z charakterem czynności prawnej, będącej podstawą wydania weksla in blanco. Można tu wymienić zarzut nieważności czynności prawnej z jakiejkolwiek przyczyny, określonej w prawie cywilnym, niespełnienie przez wierzyciela wekslowego świadczenia wzajemnego, wadliwość dostarczonego towaru lub dostarczenie go w mniejszej ilości niż przewidziano w umowie, a także zwłoka w spełnieniu świadczenia wzajemnego.

Podsumowanie.

Pytanie jak bronić się przed nakazem z weksla jest często zadawane. Niestety dopiero poniewczasie. Wiele osób bowiem podpisuje weksel nie mając w ogóle świadomości z czym tak naprawdę wiąże się ta czynność. Dlatego też zachęcamy do przeczytania jeszcze raz wpisu pod znamiennym tytułem „Strzeż się weksla”. No i nieustająco zachęcamy do kontaktu z nami.

Aby być na bieżąco z nowościami, polub naszą stronę

Pozwól sobie pomóc, wypełnij formularz

Skomentuj

komentarzy